Od października realizowany jest projekt „Dźwięk w Procesie – Edukacja Audio dla Młodych Twórców”. Spotkania odbywają się w Tonarium – katowickim Laboratorium Nowych Mediów i mają charakter cyklicznych warsztatów z produkcji muzycznej. Zajęcia prowadzą doświadczeni eksperci i praktycy, którzy na co dzień działają w branży. Projekt podkreśla, jak istotne jest dziś tworzenie transferów wiedzy między kulturą, technologią i biznesem.
Gliwickie Centrum Kultury Victoria w swoich strukturach ma m.in. Ruiny Teatru Victoria, Kino Amok, Centrum Informacji Kulturalnej i Turystycznej, Scenę Bojków. Zarządza aplikacją GAMA, która jest źródłem wiedzy o wydarzeniach w Gliwicach. „Victoria” to zatem: szeroko rozumiana rozrywka, edukacja kulturalna, turystyka, tożsamość miasta, a także zróżnicowana oferta warsztatowa.
Tym razem CK Victoria po raz pierwszy przygotowała projekt edukacyjny skoncentrowany na zagadnieniach związanych z muzyką i jej produkcją, skierowany do mieszkańców Gliwic zainteresowanych kolejnymi etapami procesu twórczego. – Chcieliśmy zaproponować cykl warsztatów, które w nowoczesny sposób połączą edukację z zakresu nowych technologii z praktyką twórczą w obszarze sztuki dźwiękowej. To odpowiedź na realne zapotrzebowanie ze strony mieszkańców Gliwic na dostęp do nowoczesnych narzędzi, a także okazja do zdobycia nowych kompetencji w zakresie sztuki dźwiękowej – komentuje Paweł Januszewski, dyrektor Centrum Kultury Victoria.
Różnorodna oferta
Spotkania warsztatowe rozpoczęły się w październiku i potrwają do końca lutego 2026 roku. Zostały zaplanowane jako trzydniowe bloki zajęciowe w formule hybrydowej (pierwsze spotkania odbywają się w przestrzeni wirtualnej). CK Victoria w Gliwicach organizuje projekt w ramach Krajowego Planu Odbudowy.
Warsztaty, prowadzone przez uznanych ekspertów, obejmują m.in. zaawansowane techniki miksu dźwięku (Dolby Atmos, systemy ambisoniczne), podstawy syntezy dźwięku z wykorzystaniem syntezatorów modularnych oraz kreatywne podejście do sound designu i konstruowania utworów muzycznych w różnych stylistykach (m.in. industrial, muzyka taneczna). Jak podkreśla Kamil Iwanicki z Centrum Kultury Victoria: „Ta różnorodność tematyczna sprzyja rozwijaniu uniwersalnych kompetencji w zakresie cyfrowych narzędzi dźwiękowych, a to z kolei przekłada się na realne wzmocnienie pozycji uczestników warsztatów na rynku pracy w sektorze kultury i przemysłów kreatywnych”.
Warsztaty w Tonarium
Spotkania organizowane są w katowickim Tonarium, które jest autorskim instrumentem muzycznym i jednocześnie przestrzenią Laboratorium Nowych Mediów. To jedyne takie miejsce w Polsce dedykowane eksperymentom dźwiękowym, które łączy zaawansowaną technologię analogową i cyfrową, umożliwiając komponowanie, prototypowanie i realizację projektów muzycznych w przestrzeni wielokanałowej. Tonarium zainicjowane przez Fundację Soundscape to przestrzeń, w której dźwięk jest zatem formą rozrywki i zarazem polem do naukowych i profesjonalnych eksploracji. W tej perspektywie Tonarium to także platforma wymiany koncepcji, dzielenia się wiedzą, moderowania dyskusji o zagadnieniach dotyczących produkcji muzycznej i realizacji dźwięku.
- Warsztaty organizowane przez Centrum Kultury Victoria w pełni wykorzystują potencjał Tonarium. A udział mieszkańców Gliwic w tych spotkaniach to inwestycja w rozwój sceny muzycznej w tym mieście i okazja do podniesienia kompetencji tych osób, które chcą zacząć działać na polu sztuki dźwiękowej, np. podczas kolejnych edycji Biennale Gliwice – festiwalu, który odbył się w mieście po raz pierwszy latem tego roku – komentuje Jakub Mokrzysiak, reżyser dźwięku w Laboratorium Nowych Mediów – Tonarium i dyrektor artystyczny Fundacji Soundscape.
Wybitni eksperci i praktycy dzielą się swoją wiedzą
Kilka spotkań warsztatowych w ramach projektu „Dźwięk w Procesie – Edukacja Audio dla Młodych Twórców” już za nami, a kilka zaplanowanych jest na najbliższe miesiące.
Warsztaty rozpoczęły się od „Dekonstrukcji utworu tanecznego” z Bartkiem Kruczyńskim, jednym z czołowych producentów muzyki elektronicznej i tanecznej w Polsce. Kruczyński skomponował m.in. muzykę do pełnometrażowego dokumentu „Bałtyk” w reżyserii Igi Lis, który premierowo można było zobaczyć w kinach w sierpniu tego roku. Dzięki warsztatom w Tonarium uczestnicy mogli zobaczyć, jak powstają jego utwory – od pierwszego pomysłu, przez aranż i dobór brzmień, po finalny miks.
Warsztaty z Gerrietem K. Sharmą, berlińskim kompozytorem, artystą mediów i badaczem praktyk przestrzennych, dotyczyły miksowania w systemach ambisonicznych. Uczestnicy poznali szeroki zakres narzędzi i instrumentów do tworzenia dźwięku przestrzennego, analizując, w jaki sposób ich architektura i sposób pracy wpływają na decyzje artystyczne oraz myślenie kompozycyjne.
Z kolei Piotr Witkowski – realizator dźwięku, producent i mixer z ponad 20-letnim doświadczeniem w muzyce filmowej, orkiestrowej i komercyjnej (realizator dźwięku w zespole hip-hopowym PROBL3M) – zaprezentował techniki miksowania w środowisku Dolby Atmos. Uczestnicy poznali architekturę systemu, zasady routingu, organizację sesji i workflow wykorzystywany w profesjonalnych studiach. Pracując na przykładach nagrań live, rozpoczęli także pierwsze etapy miksowania materiału w formacie Atmos – w studiu wyposażonym w system odsłuchowy ATC.
W kalendarzu najbliższych spotkań są jeszcze warsztaty „Solar Sounders – solarne głośniki DIY”, które poprowadzi multiinstrumentalista, kompozytor i projektant instrumentów – Daniel Fishkin. Będzie to projekt łączący dźwięk, elektronikę i energię słoneczną, nastawiony na eksperyment i samodzielne tworzenie.
W ramach projektu odbędą się także warsztaty z Michałem „Enzu” Zychem – jednym z najbardziej popularnych polskich realizatorów dźwięku studyjnego, który miksuje niemal całą hip-hopową scenę w Polsce. Enzu poprowadzi w Tonarium warsztaty „Miks stereo w praktyce – masterclass”. Będzie to praktyczne szkolenie dla osób już zajmujących się produkcją muzyczną lub realizacją dźwięku, które chcą udoskonalić jakość swoich miksów stereo.
Własny cykl warsztatowy poprowadzi też Michel Morales (Sept) – DJ i jedna z najsłynniejszych postaci polskiej sceny techno. Morales zaprezentuje „de/konstrukcję utworu industrialnego”. Pierwsze spotkanie w ramach warsztatów zaplanowano w Kopalni Guido w Zabrzu – pod ziemią uczestnicy zarejestrują dźwięki, które później wykorzystają do nagrania utworu industrialnego.
W ramach projektu odbędą się także warsztaty z Michałem Fojcikiem, jednym z najbardziej znanych polskich sound designerów, który zajmuje się postprodukcją dźwięku, montażem i miksowaniem dźwięku dla kina, telewizji, radia, multimediów, teatru, instalacji muzealnych i programów muzycznych. Fojcik prowadzi Sound Mind – nowoczesne studio postprodukcyjne, specjalizujące się w projektowaniu dźwięku, edycji dialogu, nagrywaniu efektów dźwiękowych zarówno w studiu, jak i w terenie, edycji efektów, nagrywaniu foley oraz ADR, a także w miksie przestrzennym w formatach Dolby Atmos, 7.1 i 5.1. Reżyser dźwięku poprowadzi warsztaty o „Kreacji świata dźwięku, czyli o sound designie w praktyce” – uczestnicy zapoznają się z procesem tworzenia pełnego, dźwiękowego świata w filmie.
Ostatnie warsztaty zaplanowane w ramach projektu organizowanego przez Centrum Kultury Victoria poprowadzi Jakub Mokrzysiak – producent, DJ i realizator dźwięku z ponad piętnastoletnim stażem, aktywnie zaangażowany w rozwój sceny muzycznej na południu kraju. Mokrzysiak to także reżyser dźwięku w Laboratorium Nowych Mediów – Tonarium i dyrektor artystyczny Fundacji Soundscape. W ramach warsztatów „Podstawy syntezy dźwięku – syntezatory modularne i VCV Rack” pokaże jak za pomocą oscylatorów, czyli narzędzi generujących napięcie, można tworzyć niemal dowolne brzmienia: od organicznych szumów morza po masywne basy wykorzystywane w muzyce hip-hopowej. Omówi także sposoby kształtowania i obróbki dźwięku oraz narzędzia, które pozwalają urzeczywistnić brzmienia istniejące najpierw tylko w naszej wyobraźni.
Projekt realizowany przez Centrum Kultury Victoria w Gliwicach pn. „Dźwięk w Procesie – Edukacja Audio dla Młodych Twórców” został sfinansowany przez Unię Europejską NextGenerationEU.